Kaymakamlığın ilk geldiği yıllarda bir değirmen ve birkaç barakadan ibaret olan ilçe merkezi yavaş yavaş gelişmeye başlamıştır. Şükrüoğulları Şadırvan meydanında birkaç bina yapmışlar bugünkü şadırvanla birlikte çevresine ıhlamur ağaçları diktirerek ilçenin imarı ile ilgili ilk adımı atmışlardır.

Yeni ilçe merkezinin kurulmasından sonra çevreden ve Rum köylerinden gelen Rumlarla,Sinop ve Taşköprü ile civar il ve ilçelerden gelen halkın birleşmesiyle yeni binalar yapılmaya başlanmış,bilhassa Şadırvan Meydanının iki tarafına Rumlar tarafından güzel ev ve dükkanlar yapılmıştır.Bu dönemde tüm esnaf ve sanatkarlar Rumlardan oluşuyormuş. 1910 yıllarında Sürmene ve Rize'den birkaç tane gelerek yerleşmişler ve ilçe 1928'li yıllara kadar önemli bir gelişme göstermemiştir.

1897 Yılında yayınlanan Kastamonu salnamesine göre ilçenin toprakları bir hayli genişmiş.Ticaretini deniz yoluyla İneboludan yaparmış.İlçenin Kastamonu Vilayetine uzaklığı 24 saat,Sinop'a ise 10 sat imiş.Doğuda Sinop,Batıda İnebolu,Güneyde ise Boyabat'a kadar uzanan toprakları,1957 yılında Türkeli'nin ilçeden ayrılarak müstakil ilçe olması ile bir kısım köylerinde Erfelek ve Durağan ilçelerine bağlanması ile arazisinin yarıdan fazlasını kaybetmiştir.

Dört yıl süren milli mücadelede ordumuzun toplam insan kaybı tüm cephelerde 36239'dur.Bunun 980'i subaydır.36239'u erdir. Milli mücadelede Karadeniz halkının ortak özelliği olan, gözüpekliğin, cesaretin, vatan ve millet sevgisiyle kahramanlığın Ayancık'ta şahlandığını görüyoruz.Her 89 şehitten birinin Ayancıklı olduğu düşünülürse, Ermeni harekatından Büyük Taaruza kadar uzanan 4 yıllık muharebenin en ağır kaybının Ayancık'ta olduğu görülür.